Programska politika
Prioriteti delovanja u kulturi
Nedostaci i potencijali Srbije u oblasti kulture.
Kao i u većini zemalja u tranziciji, kulturna infrastruktura je u Srbiji krajnje rasuta i usitnjena. Uz to, i resursi - tehnološki, ljudski i finansijski potencijali - su istrošeni ili krajnje niskog kvaliteta. Postojeća infrastruktura, dakle, nije dostigla nivo kvaliteta neophodan za osavremenjavanje i unapređenje kulturne politike. Tokom devedesetih godina dvadesetog veka, rasuta mreža institucija kulture se raspala: u unutrašnjosti Srbije zatvarani su bioskopi, biblioteke, knjižare, čak i domovi kulture. Zakon na snazi predviđa jednu biblioteku i jedan kulturni centar po opštini, bez obzira na broj sela, čak i velikih, koja ulaze u sastav neke opštine. Na žalost, javna administracija propustila je priliku da tom "racionalizacijom" mreže ojača preostale resurse; potencijali i potrebe, međutim, i dalje postoje.
Shodno tome, može se reći da su najvažnije potrebe i nedostaci postojećeg kulturalnog sistema:- Nedostatak kulturnih programa u unutrašnjosti zemlje
- Nedostatak ideja, planova i instrumenata politike decentralizacije aktivnosti u kulturi
- Zastarela i istrošena infrastruktura (tehnička, profesionalna i dr) u javnom sektoru, naročito u unutrašnjosti Srbije
- Nedostatak navike uspostavljanja veza među institucijama u javnom sektoru, naročito u unutrašnjosti Srbije
- Nepoznavanje novih pravaca u umetničkoj praksi i menadžmentu u kulturi i umetnostima; nepostojanje savremenih "institucija" kulture i instrumenata politike stručnog usavršavanja (re-training) profesionalaca
- Neravnomerna teritorijalna raspodela resursa u građanskom i privatnom sektoru prouzrokovana procesom metropolizacije i centralizacije
- Nepostojanje koherentne međusektorske politike (povezivanja kulture sa obrazovanjem, turizmom, biznisom, zapošljavanjem i dr)
- Nedostatak poreske stimulacije za ulaganje privatnog kapitala u industriju kulture / preduzetništvo u kulturi, čak ni za sponzorstvo kulturne produkcije
- Zanemarivanje kulturnog razvoja kao posledica političkih i ideoloških podela
- Raznovrsnost umetničkih i intelektualnih zajednica (broj obrazovanih umetnika i intelektualaca)
- Inovativni, interdisciplinarni i smeli umetnički projekti (mada se ovakvi projekti, po pravilu, oslanjaju na strane subvencije)
- Treneri / obrazovni kadrovi za profesionalce u kulturi poseduju znanje o menadžmentu u kulturi i umetnostima
- Nova generacija preduzetnika u industriji kulture / privatnom sektoru (podstaknuta projektima podržanim od stranih fondacija)
- Novi, alternativni socio-kulturalni prostori koji kroz realizaciju projekata povezuju udruženja građana sa različitim sektorima (inicijalno pokrenuta programima fondacija za kulturu iz EU)
- Regionalna saradnja i aktivnosti evropske mreže, posebno u nevladinom sektoru
- Razvoj (kroz aktivnosti nevladinih organizacija) debata o socio-kulturalnim problemima društva (brojni projekti koje su multidisciplinarno vodile i organizacije iz domena javne politike)
Uzimajući u obzir stanje kulture u Srbiji, nedostatke i potencijale sektora, Program E-761 definisao je tri glavne programske linije rada kao tri prioriteta delovanja: OBUKA, KULTURNA POLITIKA i SAVREMENA UMETNIČKA PRODUKCIJA.